Voor de huidige kantoorlocatie De Hoef in Amersfoort ligt er de forse opgave om het gebied te transformeren naar een vernieuwd en gemengd onderdeel van de stad. Een kwart eeuw geleden was het kantoorlocatie nummer 1 van Nederland. Het bedrijventerrein in de oksel van A1 en A28 ontving zelfs nationale onderscheidingen. Door leegstand en verrommeling van de openbare ruimte is het gebied behoorlijk gedaald op de ranglijst. “Maar met de transformatie tot een woon-, werk- en leergebied is de gang omhoog weer ingezet”, zegt wethouder ruimtelijke ontwikkeling Willem-Jan Stegeman vastberaden.

Projectmanager Hilco van der Wal van APPM knikt instemmend: “Over twee, drie jaar herken je dit gebied niet meer terug. Daarvan ben ik overtuigd.” Zijn optimisme is ook gebaseerd op de houding van de vastgoedeigenaren in het gebied. Maar liefst vijftig in getal. “Da’s veel. Een wezenlijk deel van hen heeft zich verenigd en ziet de potentie van dit gebied.”

Het gesprek met de wethouder en zijn adviseur voor de herinrichting van De Hoef vindt heel toepasselijk plaats in een van de eerste panden op de kantorenlocatie: Brasserie The Wing. Doordeweeks is het er gezellig druk met koffiedrinkende en lunchende kantoormedewerkers. In het weekend blijft de activiteit beperkt tot wat catering buiten de deur, legt de uitbater uit. “Dan zien we hier verder niemand.”

Campus
En dat moet dus veranderen, daar is Stegeman heel stellig in. “En dat kan. Met twee snel groeiende onderwijsinstellingen – ROC Midden- Nederland en de fysiotherapieopleiding Somt – en maar liefst vijftienhonderd nieuwe woningen, moet het hier straks ook ‘s avonds en in het weekend bruisen. Beide functies trekken ook weer andere bedrijvigheid, zoals winkels en horeca, met name in de omgeving van de campus en station Schothorst. De bestuurder weet zich gesterkt door de nieuwe activiteiten die op diverse plekken al werkelijkheid zijn geworden. De eerste tot appartementen getransformeerde kantoorblokken zijn inmiddels bewoond, het Somt heeft weer een nieuw onderwijsgebouw gerealiseerd en elders op De Hoef ontstaan nieuwe vormen van bedrijfshuisvesting, met name in de vorm van verzamelgebouwen. “Er zijn hier enkele mooie voorbeelden, waar ZZP’ers samen in een soort huiskamersetting hun werkplek hebben. Zo ontstaan broedplaatsen van nieuwe economische activiteiten die het hele gebied nieuw elan geven.”

Toch moet Stegeman erkennen dat er gemeentelijke een forse woningbouwopgave ligt. “Die vijftienhonderd woningen zijn niet alleen een wens, maar echt van groot belang om de opgave waar Amersfoort voor staat waar te kunnen maken. De locatie met een station, aan de snelweg en op minder dan tien minuten fietsen van het centrum, is daar enorm geschikt voor.”

H-team
Van der Wal ziet dat ook zo. Als lid van het zogeheten H-team is hij goed ingevoerd in binnenstedelijke gebiedstransformaties. “Hoewel De Hoef nu nog niet de allure heeft, is er wel degelijk een goed ruimtelijk perspectief. De centrale ligging, de royale opzet en de huidige gebruikers zijn factoren van onschatbare waarde. Punt is dat de mensen nu nog niet echt gelukkig worden van de sfeer en uitstraling. Die moet er komen door een aansprekende inrichting en door functies slim te vermengen.” De lat ligt hoog. Op het gebied van smart mobility en duurzaamheid streeft het gebied naar het hoogst haalbare. “Gecombineerd gebruik van parkeerplaatsen – overdag voor de bedrijven en ’s avonds voor de bewoners – is zo’n voorbeeld”, stelt Stegeman. “Maar we laten ook de mogelijkheden onderzoeken voor gedeeld gebruik van vervoersmiddelen. Daarbij is het een voordeel dat APPM op dat terrein veel ervaring heeft. Net als op het gebied van duurzaamheid. De inzet is een aardgasloze stadswijk. Ambitieus, maar ook aantrekkelijk om je er te vestigen.”

Regisseren
Stegeman roemt de rol van APPM in het algemeen en die van Van der Wal in het bijzonder. “Zijn inbreng is cruciaal. Als gemeente hebben we praktisch geen grond en vastgoed en moeten het dus vanuit een regisserende rol voor elkaar krijgen. Hilco vervult die met verve. Hij gaat de gesprekken aan met de betrokken partijen in het gebied, weet ze te overtuigen van het gezamenlijk belang en te verleiden om gemeenschappelijk actie te ondernemen.” Daarnaast heeft hij de juiste politieke antenne, vervolgt Stegeman. “Hij weet ‘waar kan ik de wethouder mee op pad sturen en waar komt hij niet mee door de raad?’ Die vertaalslag is soms lastig, maar wel van groot belang om vlot stappen te blijven nemen. Vaart houden in een dergelijk complexe opgave is nodig vanwege het wisselende tempo waarmee betrokkenen opereren. Waar een vastgoedondernemer vandaag beslist en het morgen geregeld wil hebben, zijn we bij de gemeente blij als er binnen drie maanden toestemming is om tot uitvoering over te gaan.”

Overzichtelijk
Van der Wal tempert de lovende woorden van Stegeman enigszins. “Er ligt een grote opgave, maar niet alles hoeft te veranderen. Naast wonen en leren, wordt er straks nog gewoon gewerkt op De Hoef. Dat betekent dat een groot deel van de kantoorgebouwen gewoon blijven staan. De uitdaging is vooral om het allemaal veel aantrekkelijker, levendiger en toekomstbestendig te maken. En de kunst is om samenhang te creëren, waarbij iedereen nog wel zijn eigen ding kan doen. Zodoende kunnen we gebruik maken van de energie die er nu in dit gebied loskomt.”